Siyasar Arewa: Yanayin da ke Janyo Hankalin Jama’a a Najeriya

 

Siyasar arewacin Najeriya ta dade tana taka muhimmiyar rawa wajen tsara tafarkin mulki da shugabanci a kasar. Wannan yanki mai tarin tarihi da al’adu, ya kasance tushen manyan canje-canje da rikice-rikice a fagen siyasa.

1. Tarihin Siyasar Arewa

Tun daga shekarun 1950s lokacin da yankin ya fara shiga cikin siyasar ‘yancin kai, Arewa ta samar da shugabanni masu tasiri irin su Sir Ahmadu Bello, Sardaunan Sokoto, da Sir Abubakar Tafawa Balewa, Firayim Ministan Najeriya na farko. Waɗannan shugabanni sun kafa tubalin siyasar Arewa ta yadda har yanzu ana jin tasirinsu. Jam’iyyar NPC (Northern Peoples Congress) ta kasance ginshiki wajen tabbatar da muradun Arewa a tsarin Najeriya.

2. Matsayin Siyasar Arewa a Yau

A yau, Arewa ta kasance cibiyar dimokuradiyya a Najeriya saboda yawan al’ummar yankin wanda ke nufin yawan masu kada kuri’a. Wannan yawan ya sa siyasar arewa ta zama mai tasiri ga kowace jam’iyyar da ke neman lashe zabe a matakin kasa. Duk da haka, yankin yana fuskantar kalubale da dama da suka hada da:

Rikice-rikicen Kungiyoyi: Matsalolin Boko Haram da rikicin makiyaya da manoma sun jefa yankin cikin yanayi na rashin tabbas.

Talauci da Rashin Aiki: Arewa na fama da matsalolin tattalin arziki, wanda ke sa siyasar yankin ta kasance karkata zuwa ga tallafin gwamnati fiye da samun ci gaban kai.

Bangaranci: Rikice-rikicen kabilanci da addini suna ci gaba da yin tasiri kan siyasar yankin.

3. Manyan ‘Yan Siyasa Masu Tasiri a Arewa

A fagen siyasar yanzu, akwai fitattun mutane kamar su:

Atiku Abubakar: Tsohon mataimakin shugaban kasa kuma dan takarar shugaban kasa na tsawon lokaci.

Rabiu Musa Kwankwaso: Jagoran NNPP da tsohon gwamnan Kano.

Nasir El-Rufai: Tsohon gwamnan Kaduna, wanda ya yi fice wajen aiwatar da manufofi masu tsauri.

Shettima Kashim: Mataimakin shugaban kasa na yanzu wanda ke daga cikin jiga-jigan APC.

4. Tasirin Siyasar Arewa a Zaben 2027

Yayin da kasar ke tunkarar babban zaben shekarar 2027, jam’iyyun siyasa za su maida hankali kan Arewa domin lashe kuri’un yankin. Yawan masu kada kuri’a da ke Arewa, musamman a jihohin Kano, Kaduna, Katsina, da Borno, zai zama babbar dama ga kowace jam’iyya.

5. Matsayin Matasa a Siyasar Arewa

Matasan Arewa sun fara samun wayewa kan rawar da za su taka a siyasa. Dandalin sada zumunta na kara haifar da yanayi inda matasa ke muhawara kan shugabanci, tattalin arziki, da tsarin zamantakewa. Ana samun karin bukatar a samar da shugabanni masu jini a jika don kawo sauyi.

Siyasar Arewa na da tasiri mai yawa a Najeriya, amma tana bukatar gyara domin tabbatar da zaman lafiya da cigaban tattalin arziki. Rashin magance matsalolin yankin na iya ci gaba da haifar da koma baya ga siyasar kasa baki daya. Shugabanni masu hangen nesa suna da babbar damar kafa tarihi idan sun maida hankali kan ci gaban Arewa tare da haɗa kawunan jama’a.